Ένας ισθμός είναι μια στενή ζώνη γης που συνδέει δύο μεγαλύτερες χερσαίες εκτάσεις ή χωρίζει δύο υδάτινα σώματα. Οι γεωγράφοι ταξινομούν τους ανάλογα με τι συνδέουν ή χωρίζουν:
Γη που συνδέει δύο μεγαλύτερες χερσαίες μάζες. Παραδείγματα: Ισθμός Παναμά (Βόρεια–Νότια Αμερική), Ισθμός Σουέζ (Αφρική–Ασία), Ισθμός Τεουάντεπεκ (Μεξικό), Καρελικός Ισθμός (Φινλανδία–Ρωσία), Ισθμός Κρα (Ταϊλάνδη–Μαλαιζιανή Χερσόνησος).
Στενή θαλάσσια διάβαση που χωρίζει δύο χερσαίες μάζες — πιο συχνά ονομάζεται στενό. Παράδειγμα: Κορινθιακός Κόλπος (χωρίζει Πελοπόννησο από ηπειρωτική Ελλάδα) — ιστορικά ονομαζόταν «Ισθμός Κορίνθου» για την χερσαία γέφυρα· το κανάλι (1893) το τέμνει. «Θαλάσσιος ισθμός» είναι αντιφατικός· χρησιμοποιήστε στενό ή διάβαση.
Χερσαία γέφυρα μέσα σε λίμνη που χωρίζει δύο λεκάνες. Παράδειγμα: Νησί Ομετέπε στη Λίμνη Νικαραγουά — δύο ηφαιστειακά βουνά (Κονσεψιόν, Μαδέρας) ενωμένα από χαμηλό ισθμό. Επίσης: ισθμός μεταξύ Μεγάλης Λίμνης Γενεύης και Μικρής Λίμνης (Προμέντο).
Στενή ζώνη γης μεταξύ δύο ποταμιακών ραγών ή ποταμιακού καμπύλης. Παράδειγμα: Μπρατισλάβα (Σλοβακία) — Δούναβης διαιρείται γύρω από Ζιτνι οστρόφ (Τσαλόκοζ), δημιουργώντας ποταμιακό ισθμό. Λαιμός μειάνδρου (πρόδρομος αποκοπής) είναι προσωρινός ποταμιακός ισθμός.
Γη που τερμάτεται για να δημιουργηθεί κανάλι. Παραδείγματα: Ισθμός Παναμά (Κανάλι Παναμά), Ισθμός Σουέζ (Κανάλι Σουέζ), Ισθμός Κορίνθου (Κανάλι Κορίνθου). Ο ισθμός υπήρχε πριν το κανάλι· το κανάλι τον μεταμορφώνει.
Προσδιορίζει στρατηγική αξία (στενά), βιωσιμότητα καναλιού, βιογεωγραφική ανταλλαγή (Μεγάλη Αμερικανική Βιολογική Ανταλλαγή μέσω Παναμά), και πολιτικά σύνορα.
