Η ελληνική αποικιοκρησία στη Μεσόγειο και Μαύρη Θάλασσα ξεκίνησε τον 8ο αιώνα π.Χ. και συνέχισε μέχρι τον 6ο αιώνα π.Χ. Οι πρώτες αποικίες ιδρύθηκαν στη Σικελία και νότια Ιταλία (Μεγάλη Ελλάδα), και από εκεί οι ελληνικοί αποίκους διευρύνθηκαν στα Αιγαία νησιά, την ακτή της Μικράς Ασίας, Ισπανία, Γαλλία, Βόρεια Αφρική και την Κριμαία.
Οι αποικίες ιδρύθηκαν για εμπόριο, αναζήτηση αροτρίσιμης γης και διάδοση ελληνικού πολιτισμού. Συνήθως τοποθετούνταν κοντά σε καλούς λιμένες και沃土 εδάφη. Οι Έλληνες εγκαταστάθηκαν επίσης σε περιοχές ήδη κατοικημένες από Φοίνικες, Ετρούσκους και άλλα λαοί, οδηγώντας σε πολιτισμική ανταλλαγή και μερικές φορές σύγκρουση.
Αυτές οι αποικίες δημιούργησαν ένα τεράστιο δίκτυο που παρείχε νέες αγορές για ελληνικά προϊόντα, διάδεσε την ελληνική κουλτούρα και παρείχε στρατηγικό φράγμα εναντίον εξωτερικών απειλών. Μέχρι τον 6ο αιώνα π.Χ., ο ελληνικός κόσμος ήταν συνδεδεμένος με ένα δίκτυο ανεξάρτητων αλλά πολιτιστικά συνδεδεμένων πόλεων σε δύο θαλάσσιες.
