Πλειοψηφίες στην Ισπανική Αμερική: Μεστίζοι και Αμερινδίοι

Κατά τις κολωνιακές και πρώιμες εθνικές περιόδους της Ισπανικής Αμερικής, το δημογραφικό τοπίο ορίζονταν από δύο ομάδες που μαζί αποτελούσαν την πλειοψηφία του πληθυσμού:

1. Μεστίζοι (Μικτά Ευρωπαϊκή & Ιθαγενής Καταγωγή): Το προϊόν αιώνων μίξης μεταξύ Ισπανών κατακτητών (κυρίως άνδρες) και Ιθαγενών γυναικών. Μέχρι το τέλος του 18ου αιώνα, ήταν η μεγαλύτερη μοναδική ομάδα σε πολλές περιοχές (Μεξικό, Κεντρική Αμερική, Αndean ζώνες). Κατείχαν μέση κοινωνική θέση—πάνω από τους Ιθαγενείς αλλά κάτω από τους Πενινσουλάρες και Κρεόλους.
2. Αμερινδίοι (Ιθαγενείς Λαοί): Παρά την καταστροφική демографική κλάση (έως 90% μείωση μετά την επαφή λόγω ασθενειών, πολέμου, εκμετάλλευσης), παρέμειναν αριθμητική πλειοψηφία στα κεντρικά ορεινά πεδία (Μεξικό, Γουατεμάλα, Περού, Βολιβία, Ισημερινός) και σημαντικό πλείοσμα συνολικά. Σχήμασαν τη βάση εργασίας (ενκομιένδα, μίτα, ασέντα).

Μειονότητες

• Πενινσουλάρες: Γεννημένοι στην Ισπανία ελίτ (μικρό %).
• Κρεόλους: Γεννημένοι στην Αμερική λευκοί (10–15% τυπικά).
• Αφρικανοί & Αφροαπόγονοι (Μουλάτοι, Ζάμπος, ελεύθεροι Μαύροι): Συστρωμένοι στα Καραϊβικά, παρόκια Βραζιλίας, Κολομβίας, Βενεζουέλας, Ρίο ντε λα Πλάτα. Σημασιολογικά αλλά περιφερειακά μεταβλητοί.

Το σύστημα κάστα προσπάθησε να κατηγοριοποιήσει κάθε μετάλλαξη, αλλά η δημογραφική πραγματικότητα ήταν ένα συνεχές Μεστίζοι-Ιθαγενείς που κυριαρχούσε τους αριθμούς.