Η φήμη της Ασσυρίας βασίζεται στον στρατιωτικό τρόμο, αλλά η κληρονομιά της είναι πολύ πλουσιότερη. Εδώ είναι επτά τομείς όπου η Ασσυρία δεν απλώς συμμετείχε—τότε το πρότυπο.
Πρώτος πραγματικός μόνιμος στρατός στη Κοντινή Ανατολή. Σιδηρά όπλα, λόφους πολιορκίας, κριβολίες, σαφηγγιές, ποντονικές γεφυρές. Υπό τον Τιγλαθ-Φαλασάρ III, Σαργόν II, Σενναχερίβ, Εσαρχαδδών και Ασσουρμπανιπάλ, η αυτοκρατορία εκτείνονταν από την Αίγυπτο έως το Ιράν, την Ανατολία έως την Αραβία—η μεγαλύτερη που είχε δει ο κόσμος.
Ανακτορικά αναγλύφια (Νιμρούντ, Νινευή, Χορσαμπάντ) εφεύραν την αφηγηματική πέτραινη γλυπτική: σειριακές σκηνές μαχών, κυνηγιά λιονταριών, αποτομήσεις. Γιγαντιαία λαμασού φρούραν τις πύλες. Επιπλα ελεφαντοστού, χαλκές πύλες, γλαστρωμένες πλίνθοι—πολυτέλεια ως κρατική τέχνη.
Οι Νόμοι της Μεσαίας Ασσυρίας (π.χ. 1075 π.Χ.) κωδικοποίησαν περιουσία, γάμο, βία και βασιλικά προνόμια—σκληρότεροι από τους Χαμμουράμπι, πιο συστηματικοί. Η επαρχιακή διαχείριση (κυβερνήτες, επιθεωρητές, ταχυδρομικές σταθμεύσεις) έγινε το πρότυπο για τις περσικές σατραπείες.
~30.000 πλακίδια στη Νινευή: Έπος του Γκιλγκαμές, σειρές σημάτων, ιατρικές διαγνώσεις, λεξικά, αστρονομικά ημερολόγια. Καταλογισμένα, επιμελημένα και (κρίσιμα) αντιγραμμένα για διατήρηση. Το πρότυπο για κάθε μεταγενέστερο αρχείο.
Ασσυριακά σχήματα τέχνης, μοτίβα (ιερό δέντρο, πτερωτά δαιμόνια) και αυλικά πρωτόκολλα διαδόθηκαν στην Ουραρτού, Φρυγία, Συρία, Ιούδα και Περσία. Η αχαιμενιδική εικόνα «Βασιλέα Βασιλέων» οφείλει χρέη σε ασσυριακά πρωτότυπα.
Βασιλικοί δρόμοι, σταθμοί αναπαύσης, προστατευμένοι καραβάνιοι δρόμοι και εμπορικές αποικίες (karū) δημιούργησαν μια κοινή αγορά της Κοντινής Ανατολής. Η Ασσυρία δεν απλώς φορολογούσε το εμπόριο—χτίσε τις αυτοκινητοδρομίες.
Η Ασσυρία έπεσε το 609 π.Χ., αλλά τα συστήματά της—γραφειοκρατία, λογιστική, αρχειοθετική κουλτούρα, αυτοκρατορική ιδεολογία—γίνηκαν το λειτουργικό σύστημα για τους περσικούς, ελληнистиικούς και ρωμαϊκούς kosmους. Οχι κακό για «την πιο βάρβαρη αυτοκρατορία».
