Γλώσσα Σκωτς στη Σκωτία: 1,5 Εκατ. Μιλούντας
Σκωτς (όχι «Σκωτ») είναι γερμανική γλωσσική ποικιλία στενά συγγενής με τα αγγλικά, που μιλιέται από περίπου 1,5 εκατ. άτομα στη Σκωτία (Απογραφή 2011: 1,54 εκατ. με «δεξιότητες»; εκτιμήσεις 2022 παρόμοιες).
Διάλογος Κατάταξης
- Γλώσσα vs διάλεκτος: Οι γλωσσολόγοι συχνά ταξινομούν τα Σκωτς ως ξεχωριστή γλώσσα (ξεχωριστή ιστορική εξέλιξη, γραμματική, λεξιλόγιο); η κυβέρνηση ΗΕ αναγνωρίζει το ως «περιφερειακή γλώσσα» υπό την Ευρωπαϊκή Χάρτα.
- Δεν είναι Σκωτικά Γαελικά: Γαελικά (Κελτικά) έχει ~60χιλ. ομιλητές; Σκωτς είναι γερμανικά, αδερφή με τα αγγλικά.
Πού Μιλιέται
- Δυναμικά σημεία: Βορειοανατολικά (Doric), Κεντρική Ζώνη, Σύνορα, Ορκνέι/Σέτλαντ (Insular Σκωτς).
- Αστικό: Γκλάσγκο, Εдинβούργο, Αμπερντίν έχουν ζωντανές κοινότητες Σκωτς.
- Διασπορά: Ούλστερ-Σκωτς στη Βόρεια Ιρλανδία (~100χιλ.); Κοινότητες Καναδά/Νέα Ζηλανδία από μετανάστευση 18–19ου αι.
Παραδείγματα
- «Aye» = ναι; «bairn» = παιδί; «ken» = ξέρω; «dreich» = uγρό/καταθλιπτικό; «wee» = μικρό.
- Γραμματική: «I'm no comin'» (δεν έρχομαι); «He's awa'» (έφυγε).
Αναβίωση
Τα Σκωτς διδάσκονται σε μερικά σχολεία, χρησιμοποιούνται στα ΜΜΕ (BBC Scotland, The National), και έχουν αναπτυσσόμενη λογοτεχνική σκηνή. Το ερώτημα της απογραφής 2011 αυξήθηκε η ορατότητα· η προώθηση συνεχίζεται για τυπικά εκπαιδευτικά δικαιώματα.