Κριτικοί (PETA, HSUS, επιστήμονες, πρώην εκπαιδευτές, ντοκιμαντέρ Blackfish) αναφέρουν συστημικά ζητήματα:
Όρκες, δελφίνια, μπελούγες είναι ευρύχωρα, βαθύ-βυθίζοντα, κοινωνικά σύνθετα. Δεξαμενές = 0,0001% άγριος εύρος. Αιτίες: στερεοτυπίες (logging, κύκλωση), κατάρρευση πτερύγιου (80–100% αρσενικά στην αποικία), μειωμένη διάρκεια ζωής.
Μεγαλύτερη δέξαμενή όρκας (SeaWorld Orlando) = 36 πόδια βάθος, 200 πόδια διάμετρος. Άγριες όρκες βυθίζονται 300+ μέτρα, ταξιδεύουν 100+ χλμ/ημέρα. Ενίσχυση (παιχνίδια, σωλήνες) δεν αναπαράγει γνωστικές απαιτήσεις.
Μητρικές φυλές σπάζονται για μεταφορές, αναπαραγωγή, shows. Αναγκαστικές συνδέσεις προκαλούν επιθετικότητα (τραυματισμοί raking, θανάτους — π.χ. Kandu V, Nakai).
Operant conditioning (ενίσχυση τροφής) είναι standard, αλλά κριτικοί καταγγέλλουν στέρηση τροφής, τιμωρία (time-outs, απομόνωση), και βία για μη φυσικές συμπεριφορές (tail-walks, slides).
Δεν δημοσιεύονται ανατομικές αναφορές, ιατρικά αρχεία, ή βάσεις θνητότητας. Άδειες NOAA απαιτούν αναφορά, αλλά δεδομένα όχι εύκολα προσβάσιμα.
Όρκες: 20+ θάνατοι στο SeaWorld από 1970s (μέση ηλικία ~14 vs. άγρια 30–50+). Εκπαιδευτές: 4 θάνατοι (Tilikum εμπλεκόμενος σε 3).
Διάσωση/αναπροσαρμογή (38.000+ ζώα), χρηματοδότηση έρευνας, εκπαίδευση διατήρησης, πιστοποίηση AZA, τερματισμός αναπαραγωγής όρκας (2016), θεατρικά shows → «εκπαιδευτικές παρουσιάσεις».
Η επιστήμη ενισχύει ολοένα και περισσότερο αφιδρύματα αντί για δεξαμενές για κητώδη. Οι μεταρρυθμίσεις SeaWorld είναι σημαντικές αλλά δεν λύνουν το θεμελιωδές χωρικό/ηθικό mismatch.