Η Γουιάνα Δεν Έχει Βασιλιά ή Βασίλισσα — Είναι Δημοκρατία με Πρόεδρο
Η Γουιάνα είναι δημοκρατία από τις 23 Φεβρουαρίου 1970 (Σύνταγμα). Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είναι ο **Πρόεδρος**, όχι μοναρχός.
Τρέχουσα Ηγεσία (2024)
- Πρόεδρος: Ντρ Μοχάμεντ Ιρφάαν Άλι (από Αυγ 2020, PPP/C)
- Πρωθυπουργός: Ταξιάρχης (σ.α.) Μαρκ Φίλλιπς (Κεφαλή Κυβέρνησης)
- Αντιπρόεδρος: Ντρ Μπαράτ Τζαγκντέο
Συνταγματική Δομή
- Εκτελεστικός Πρόεδρος: Εκλέγεται μέσω καταλόγου κόμματος (πρώτος υποψήφιος νικητή κόμματος στις Γενικές Εκλογές). 5ετής θητεία, όριο δύο θητειών.
- Υπουργικό Συμβούλιο: Πρόεδρος + Υπουργοί (συμπ. Πρωθυπουργού). Συλλογική ευθύνη.
- Εθνική Συνέλευση: 65 εκλεγμένοι (αναλόγως) + 2 μη εκλεγμένοι (Πρόεδρος, Γραμματέας).
- Δεν υπάρχει Γενικός Κυβερνήτης, εκπρόσωπος Βασιλίσσας από το 1970.
Πριν το 1970
1966–1970: Ανεξάρτητο κράτος του Commonwealth. Βασίλισσα Ελισάβετ II = Κεφαλή Κράτους, εκπροσώπιση από Γενικό Κυβερνήτη (Σερ Ντίβιντ Ρόουζ, μετά Σερ Εντουάρντ Λουκχού).
Συχνή σύγχυση
«Πρόεδρος» ≠ «Πρωθυπουργός» (αμερικανικό μοντέλο). Ο Πρόεδρος της Γουιάνας είναι και Κεφαλή Κράτους **και** Κεφαλή Κυβέρνησης (εκτελεστική προεδρία). Πρωθυπουργός είναι υπεύθυνος, ηγείται εργασιών Συνέλευσης.
Γουιάνα: Δημοκρατία. Πρόεδρος. Καμία στέφανος.