Ο μεξικανός ιστορικός Εντμούντο Ο'Γκορμάν και άλλοι πλαισιώδουν την ταυτότητα της Μεξικής μέσω τριών θεμελιωδών ιστορικών στρωμάτων:
Χιλιετίες προηγμένων πολιτισμών: Ολμέκες (μητρική κουλτούρα), Μάγια (γραφή, αστρονομία), Τεοτιγουacán (αστικισμός), Τολτέκες, Αζτέκες/Μεξίκα (αυτοκρατορία). Συνεισφορές: εξαγοράση καλαμποκιού, μαθηματικά, αρχιτεκτονική, κοσμολογία, γλώσσα ναουάτλ, κοινωνικές έννοιες γης (calpulli). Αυτή η ρίζα επιβιώνει σε 68+ επιβιώσουσες ιθαγενείς γλώσσες, παραδοσιακή ιατρική, κουζίνα (νικσταμαλίσεσιόν), κοινωνικές αξίες.
Τρία αιώνες βιρεγνικής αρχής επιβάλουν: Ισπανική γλώσσα, Καθολικισμό, συστήματα encomienda/hacienda, ιεραρχία φυλών (castas), ευρωπαϊκά νομικά/διοικητικά πλαίσια, νέες καλλιέργειες (σῖτος, ζάχαρη, εσπεριδοειδή), κτηνοτροφία, ορυχτευτική τεχνολογία. Συνκρητισμός προέκυψε: Παναγία Γκουαδαλούπε (Τοναντζίν), Μέρα Νεκρών (Μικτεκασιουάτλ + Άγιοι), Βαρόκ-Ιθαγενής αρχιτεκτονική.
Πόλεμος Ανεξαρτησίας (1810–21) → Πρώτη Αυτοκρατορία → Δημοκρατία (1824). Σχήμασε μια μεστίζο εθνική ταυτότητα—ούτε καθαρά ιθαγενής ούτε ισπανική. Κλειδιά στιγμές: Φιλελεύθερη Μεταρρύθμιση (1850s), Πορφιριάτο (1876–1911), Επανάσταση (1910–20), Σύνταγμα 1917 (γη, εργασία, λαϊκότητα), μονομερής κυριαρχία (PRI, 1929–2000), δημοκρατική μετάβαση. Συνεχής διαπραγμάτευση των τριών ριζών στη πολιτική, κουλτούρα και μνήμη.
Αυτές οι ρίζες δεν είναι διαδοχικά στρώματα αλλά ζωντανές, συμπλεγμένες νήματα—ορατές σε κάθε πλατεία, κουζίνα, ψηφοδέλτιο και διαμαρτυρία στη Μεξική σήμερα.
