Πώς απέκτησαν οι ΗΠΑ τη Ζώνη του Διωρύγα Παναμά

Η Συνθήκη Χέι–Μπουνάου-Βαρίλα (1903)

Οι ΗΠΑ απέκτησαν τη Ζώνη μέσω συνθήκης υπογεγραμμένης 18 Νοεμβρίου 1903, δύο εβδομάδες μετά την ανεξαρτησία της Παναμά από την Κολομβία.

Ζώνη: 10 μίλια (16 χλμ) πλάτος, 5 μίλια κάθε πλευρά της κεντρικής γραμμής διωρύγα.
Δικαιώματα: «Δια βίου» χρήση, κατοχή, έλεγχος για κατασκευή, λειτουργία, υγιεινή, άμυνα.
Πληρωμή: $10 εκ. προκαταβολή + $250 χιλ./έτος ετήσια πληρωμή (χρυσό νόμισμα).
Δικαίωμα παρέμβασης ΗΠΑ: Για προστασία ασφαλείας διωρύγα.

Φιλιπ Μπουνάου-Βαρίλα (Γαλλός μηχανικός) διαπραγματεύτηκε για την Παναμά—δεν ζούσε εκεί 17 χρόνια.
Η παναμινή αντιπροσωπεία δεν συμβουλεύτηκε για τους τελικούς όρους.
Η Κολομβία απέρριψε νωρίτερα τη Συνθήκη Χέι-Χερράν· οι ΗΠΑ ενθάρρυναν την αποχώρηση της Παναμά.
Αμερικανικά κανο니εροβάρκα απέτρεψαν κίνηση κολομβιανών στρατευμάτων.

Η συνθήκη προκάλεσε δεκαετίες έντασης. Αναδιαπραγματεύτηκε από τις Συνθήκες Τορίχος-Κάρτερ (1977) → πλήρης κυριαρχία Παναμά το 1999.

Ηνωμένες Πολιτείες