Στην αρχαία Ελλάδα (7ος–5ος π.Χ. αι.), "τύραννος" (τυραννος) σήμαινε μονάρχης που κατέλαβε την εξουσία αναστοιχειωτικά— όχι απαραίτητα βίαιος. Αρχικά ευπρόσδεκτοι ως μεταρρυθμιστές, τελικά απώλεσαν την υποστήριξη λόγω:
Βαρείς φόροι, κατάσχευση περιουσίας, καταστολή δισταγμών, φιλαδελφισμός. Η αρχή γίνεται εαυτοβλεπόμενη.
Κανένας νόμιμος έλεγχος, καν όρια mandato, καν ευθύνη προς το δήμο. Η διαφθορά ανθίζει.
Πραξικοπήματα, καθαρισμοί, φρακционισμός, ξένες παρεμβάσεις. Κρίσεις διαδοχής (π.χ. Πεισιστρατίδαι στην Αθήνα).
Ανάπτυξη δημοκρατικών ιδεών (ισονομία, ισηγορία) στην Αθήνα και αλλού. Οι τύραννοι βλέπονται ως αρχαίοι, αναξιόπιστοι.
Οι τύραννοι συχνά υποστηριζόμενοι από Πέρσες ή τοπικούς μονάρχες (π.χ. Πολυκράτης της Σάμου). Θεωρούνται προδότες της Ελληνικής αυτονομίας.
Απρόβλεπτη αρχή αποθαρρύνει επενδύσεις, εμπόριο· ο πλούτος συγκεντρώνεται στον κύκλο του τυράννου.
Μέχρι το 500 π.Χ., η τυραννία ήταν ευρέως αξιωμένη. Η δημοκρατία του Κλεισθένους (Αθήνα, 508 π.Χ.) και οι σπαρτιατικές αντιτυραννικές εκστρατείες στερεώσαν τη μετάβαση στην αυτοδιοίκηση των πόλεων.