Πρώτη Πόλη του Κόσμου: Ιεριχώ (π.χ. 9000 π.Χ.)

Ιεριχώ (Tell es-Sultan, Δυτική Όχθη) θεωρείται ευρέως ως η παλαιότερη γνωστή μόνιμη οικιστική agglo머αtioν—συνεχώς κατοικουμένη από ~9000 π.Χ. (Προ-κεραμικό Νεολιθικό Α).

Αρχαιολογικά Στοιχεία

• PPNA (9000–8500 π.Χ.): Κυκλικοί οικίες πηλίνων τούβλων, λίθινος πύργος (8,5μ), τείχος (3,6μ παχύτητα)—παλαιότερη γνωστή μνημειακή αρχιτεκτονική
• PPNB (8500–7000 π.Χ.): Ορθογώνια οικίες λεπίδας, καταναγκασμένα φυτά/ζώα, λατρεία κρανίων (κρανία λεπίδας)
• Κεραμικό Νεολιθικό (7000–4500 π.Χ.): Εμφάνιση κεραμικής, επέκταση οικισμού

Γιατί Ιεριχώ;

• Πηγή (Ain es-Sultan): Αξιόπιστο γλυκό νερό στην ξηρά Κοιλάδα του Ιορδάνου
• Στρατηγική θέση: Εμπορικές διαδρομές μεταξύ Μεσοποταμίας, Αιγύπτου, Ανατολίας
• Πρώιμη γεωργία: Σίταλι, κριθάρι, όσπρια, σύκα· αργότερα νομαδία προβάτων/αυγών
• Κοινωνική πολυπλοκότητα: Κοινωνική εργασία για τείχη/πύργο υπονοεί οργάνωση

Άλλοι Πρώιμoi Υποψήφιοι

• Τσαταλχüyük (Τουρκία, ~7500 π.Χ.) – μεγαλύτερη, χωρίς δρόμους (εισόδος από τέρατα)
• Γκόμπεκλι Τεπέ (Τουρκία, ~9600 π.Χ.) – ιερός τόπος, όχι κατοικητικός
• Τελ Καραμέλ (Συρία, ~10.000 π.Χ.) – πρώιμες πύργοι

Η συνεχής κατοίκηση του Ιεριχώ, οι πρώιμες φρούρισης και η γεωργική καινοτομία το καθιστούν την αρχαιολογική συναινέση για «πρώτη πόλη». Τοπος Παγκόσμιας Κληρονομιάς UNESCO (2023).