Όταν η Βερίνγια—η τεράστια γέφυρα χερσαίας που συνδεδε τη Σιβηρία και την Αλάσκα—βυθίστηκε κάτω από τους αυξόμενους ωκεανούς ~11.000 χρόνια πριν, δεν άλλαξε απλώς τη γεωγραφία. Αλλαξ Fondation την πορεία των ανθρώπινων πληθυσμών σε δύο ηπείρους.
Προηγουμένως συνδεδεμένες ομάδες χωρίστηκαν σε ξεχωριστούς πληθυσμούς. Γενετική αλλαγή, founder effects, και τοπική προσαρμογή οδήγησαν στην διάκλιση. Η σημερινή υλιόχθων ποικιλία (δεκαεννέα γλωσσικές οικογένειες, ξεχωριστοί γενετικοί συμπλέγματα) αντικατοπτρίζει αυτή την post-Βερινγιακή ακτίνωση.
Ο «λείοδορος κόλπος» (μεταξύ των παγετώνων Laurentide και Cordilleran) και η «φύκια οδός» (ακτιακή διαδρομή του Ειρηνικού) έγιναν τα μόνα μονοπάτια νότου. Οι θέσεις των πληθυσμών της Βερίνγιας καθόρισαν ποιος μπήκε σε ποιον κόλπο, πότε, και με ποια τεχνολογία. Ακτινοί μετανάστες (ακτινοπροσαρμοσμένοι) vs. εσωτερικοί κυνηγοί (χερσαίοι προσαρμοσμένοι) αφήσαν διαφορετικές αρχαιολογικές υπογραφές.
Αρχαίο DNA από λεπτικά της εποχής Βερίνγιας (Upward Sun River, Trail Creek Caves) και σύγχρονους σιβηριακούς/υλικόχθονες πληθυσμούς αποκαλύπτουν: Αρχαίοι Βερινγιανοί (ξεχωριστή πατρά, ~20.000 π.χ. διαχωρισμός), Πρόγονοι Υλικόχθονων Αμερικανών (υστερότερος διαχωρισμός σε Βόρειες/Νότιες κλάδους). Οι θέσεις των συγγενών Βερινγιανών χαρτογραφούν αυτούς τους διαχωρισμούς.
Οι κατανομές συγγενών Βερινγιανών τεστάρουν αυτές τις συνδέσεις.
Οι θέσεις των τοιχών σε σχέση με παλαιο-ακτές ανακατασκευάζουν τον χρονολογισμό μεταναστεύσεων.
Η βύθιση της Βερίνγιας άλλαξε: επίπεδο θαλάσσης (+120 μ), ωκεανική κυκλοφορία (ροή Στενής Βερίνγια → γλυκύνωση Αρκτικού → αλλαγές AMOC), κλίμα (μεταφορά υγρασίας), και δυναμική εξαφάνισης μεγαλοφάυνας. Οι ανθρώπινες προσαρμογές (ακτινολογικές vs. χερσαίες) ακολούθησαν αυτές τις μεταβολές.
Η Βερίνγια δεν ήταν απλώς γέφυρα—ήταν κρίκος. Το βύθισμά της δεν έληξε την ιστορία; άρχισε τα ξεχωριστά κεφάλαια των υλικόχθονων αμερικανικών και σιβηριακών ιστοριών.