Μισión Σαν Χοσέ υ Σαν Μιγουέλ ντε Αγκγιάγιο: Εξέλιξη 1797–1830
Η Μισιόν Σαν Χοσέ (Σαν Αντόνιο, TX) μεταμορφώθηκε από rought frontière哨所 σε ουσιαστικό πέτρινο συγκρότημα πριν από την ιεραποστολική. Αρχαιολογικά και έγγραφα αποκαλύπτουν τρία κλειδιά στάδια:
1797: Η Πηλώδης Θεμελίωση
- Τοίχοι: 60–90 εκ. παχύτητας πηλός.
- Στέγη: Καλαμιές.
- Κανένας πύργος, καμπανάριο, ιεροφυλάκιο, στοάς (corredores), ή ξεχωριστή κουζίνα/αποθήκη.
- Διάταξη: Τετράπλευρο. Δύο δωμάτια ανατολικά του ναού: δωμάτια ιερέων + βιβλιοθήκη π. Ντούραν.
- Μηλιά ανατολικά, αμπελώνας νότια (φυτευτεί 1795).
1812: Ιδρυματική Ανάπτυξη
- Πύργος & καμπανάριο προστέθηκαν στον ναό.
- Ιεροφυλάκιο προστέθηκε.
- Δωμάτια ιερέων επεκτάθηκαν.
- Στοές (corredores) χτίστηκαν γύρω από το τετράπλευρο.
- Ξεχωριστή κουζίνα & αποθηκευτικά κτίρια κατασκευάστηκαν.
1820–1824: Σεισμός & Ανακατασκευή
- 1820: Μεγάλος σεισμός βλάψανε ναό & κτίρια.
- 1823–24: Επισκευές + νέα κεραμιδιά στέγης (αντικατέστησε καλαμιές), στιρωμένο πρόσωπο, νέα επιπλωμένα (θυσιαστήριο,amboν, βαπτιστικό νεροχύτη).
1830: Ιεραποστολική & Αποδυνάμωση
- Μεξικανική κυβέρνηση ιεραποστολεί τις μισιόνες.
- Κτίρια ξεναποκτούν· γαίες ιδιωτικοποιούνται.
- Ναός παραμένει ενεργή παρόκια· ερείπια μοναστηριού σταθεροποιούνται αργότερα.
Σήμερα
Αποκαταστάθηκε στα 1930 (WPA) + 2000. Μέρος του Εθνικού Ιστορικού Πάρκου Μισιόν Σαν Αντόνιο (UNESCO Παγκόσμια Κληρονομιά). Η «Βασίλισσα των Μισιόν» δείχνει ολόκληρο τον τόξο: πηλός απλότητα → πέτρα μόνιμη → ερείπια → αποκατάσταση.