Οι πόλεις δεν είναι ατυχήματα—εμφανίζονται εκεί που الجغرافیκα, οικονομικά, και κοινωνικά δυνάμεις συγκλίνουν. Χαρακτηριστικά ιστορίας και ηπείρων, επτά παράγοντες καταλύζουν συνεπώς την αστική διαμόρφωση.
Διασταυρώσεις—συντεταγμένες ποταμών, πέρασμα βουνών, λιμενική μεταφορά, αργότερα σιδηροδρομικοί κόμβοι και αυτοκινητοδρόμια—συγκεντρώνουν κίνηση. Σημεία διακοπής φορτίου (όπου το φορτίο αλλάζει τρόπο) γίνονται κέντρα αποθήκευσης και αγοράς.
Η αστική πυκνότητα επιτρέπει διαίρεση εργασίας: τεχνίτες, εμπόροι, ειδικοί συγκεντρώνονται. Οικονομίες συγκέντρωσης (κοινή υποδομή, συνωμοσπονδία εργασίας, διασπορά γνώσης) αυξάνουν την παραγωγικότητα, ελκύοντας περισσότερες εταιρείες και εργαζόμενους σε αυτοενισχυτικό βρόχο.
Πρωτεύουσες, κεφαλαίες επαρχιών, στρατιωτικές φρουρές, και θρησκευτικά κέντρα συγκεντρώνουν εξουσία. Το κράτος επενδύει σε υποδομές, μονοπωλιακές υπηρεσίες, και συμβολική αρχιτεκτονική, κλειδώνοντας την αστική κατάσταση (π.χ., Πεκίνο, Ρώμη, Γουάσιγκτον, Μπραζίλια).
Ναοί, πανεπιστήμια, θέατρα, νοσοκομεία, και αγορές ελκύουν ανθρώπους που αναζητούν εκπαίδευση, υγειονομική περίθαλψη, διασκέδαση, και κοινότητα. Οι πόλεις γίνονται εγκοιλιάδες ιδεών—η καινοτομία διαδίδεται ταχύτερα σε πυκνά δίκτυα.
Παράγοντες ώθησης (ατελής γη, φτώχεια, σύγκρουση, κλιματική πίεση) και παράγοντες ελξης (μισθοί, υπηρεσίες, ελευθερία) οδηγούν μετανάστευση. Σήμερα, 56% της ανθρωπότητας ζει σε πόλεις (από 30% το 1950); τα Η.Ε. προβλέπουν 68% έως το 2050.
Επίτηδες αστικός σχεδιασμός (πλέγματα, ζώνευση, αποχέτευση, μεταφορές, στέγαση) μεταμορφώνει την ακατάστατη ανάπτυξη σε λειτουργικές, ζώσιμες πόλεις. Το Παρίσι του Οσμάν, το Ντ.Σ. του Λ'Ανφαν, η Μπαρσελόνα του Σερντά, και σύγχρονα master plans (Σιγκαπούρη, Σονγκντο) δείχνουν τη δύναμη του σχεδιασμού.
Κανένας μοναδικός παράγοντας δεν επαρκεί. Οι πόλεις σχηματίζονται όπου η γεωγραφία επιτρέπει, η οικονομία συγκεντρώνει, η πολιτική αγκυρώνει, ο πολιτισμός ελκύει, η μετανάστευση τροφοδοτεί, και ο σχεδιασμός διαμορφώνει—επαναληπτικά, σε γενεές.
