Πώς η Μαρόκο Αντιμετωπίζει τη Φτώχεια: 8-Στήλη Στρατηγική από το INDH στη Μικροχρηματοδότηση

Το ποσοστό φτώχειας της Μαρόκου انخفض από 15,3% (2001) σε ~1,7% (2021, εθνική γραμμή)—αλλά η πολυδιάστατη φτώχεια επιμένει. Η προσέγγιση της κυβέρνησης είναι πολυεπίπεδη.

1. INDH: Εθνική Πρωτοβουλία για Ανθρώπινη Ανάπτυξη (2005–Παρόν)

• Φάση 1 (2005–10): Βασική υποδομή, κοινωνικές υπηρεσίες
• Φάση 2 (2011–15): Δημιουργία εισοδήματος, ευάλωτες ομάδες
• Φάση 3 (2019–23): Ανθρώπινο κεφάλαιο, απασχόληση νεολαίας, εδαφική σύγκλιση
• Προϋπολογισμός: 50+ δισεκατομμύρια MAD; 58.000+ έργα; 10εκατ.+ ωφελούμενοι

2. Οικονομική Ανάπτυξη & Δημιουργία Θέσεων Εργασίας

• Τομείς: Αυτοκίνητα (Renault, Stellantis), αεροδιαστημικά, υφαντικά, αγροβιομηχανία, τουρισμός
• Χάρτης επενδύσεων (2023): Φορολογικές ανακούφισεις, πρόσβαση σε έδαφος, γρήγορες άδειες
• Στόχος: 500Χιλ. θέσεις/έτος (δύσκολος)

3. Επέκταση Κοινωνικής Προστασίας

• Tayssir: υπό όρους μεταβιβάσεις για σχολική 출석 (α골ικά)
• AMO: Υποχρεωτική ασφάλιση υγείας (επίγραμμη εφαρμογή)
• Άμεση κοινωνική υποστήριξη: Ενιαίο μητρώο στόχευσης 3εκατ. νοικοκυριών

4. Επενδύσεις Υγείας & Εκπαίδευσης

• Γενίκευση προσχολικής (ηλικία 4–5)
• Επέκταση ιατρικών σχολών, κίνητρα για αγροτικούς γιατρούς
• Αναβάθμιση νοσοκομείων, τηλειατρική

5. Εστίαση Αγροτικής Ανάπτυξης

• Plan Maroc Vert / Génération Green: Υποστήριξη μικροκαλλιεργητών, άρδευση, αλυσίδες αξίας
• Αγροτικοί δρόμοι, ηλεκτροφωτισμός, συνδεσιμότητα
• Συνεταιρισμοί, γυναικείοις συνεταιρισμοί argán

6. Στόχευση Ευάλωτων Ομάδων

• Γυναίκες: Νομικές μεταρρυθμίσεις (Moudawana 2004), προγράμματα επιχειρηματικότητας
• Νεολαία: Awrach (δημόσια έργα), Intelaka (δάνεια αυτοαπάσχωλησης)
• Αναπηρίες: Νόμοι προσβασιμότητας, ποσοστά ένταξης

7. Μικροχρηματοδότηση & Χρηματοπιστωτική Ένταξη

• Συλλόγοι (AMC), Fondation Zakoura, Al Amana — 1εκατ.+ δανειολήπτες, 70% γυναίκες
• Κινητικές τραπεζικές υπηρεσίες (M-Pesa στυλ), ταχυδρομική τράπεζα (Al Barid Bank)

8. Παρακολούθηση & Αξιολόγηση

• Haut Commissariat au Plan (HCP) — χαρτογράφηση φτώχειας, πολυδιάστατοι δείκτες
• Παρατηρητήριο INDH, μηχανισμοί Rückmeldung πολιτών

Προκλήσεις που Περιμένουν

• Χωρική ανισότητα (α골ικά/αστικά, βορρά/νότια)
• Μη τυπική απασχόληση (70%+)
• Κλιματική ευαλωτότητα (υδρικό στρες, γεωργία)
• Ποσοστά NEET νεολαίας (~25%)

Το τύπος της Μαρόκου: Στόχευμένες μεταβιβάσεις + δομικές μεταρρυθμίσεις + εδαφική ισότητα. Η πρόοδος είναι πραγματική· το τελευταίο χιλιόμετρο είναι απότομο.