Γιατί Επιτύχαν οι Ασσυριακή και Βαβυλωνιακή Αυτοκρατορίες

Η Ασσυρία (911–609 π.Χ.) και η Βαβυλωνία (Νεο-βαβυλωνιακή, 626–539 π.Χ.) κατέβαλαν την αρχαία Μεσοποταμία μέσω διαφορετικών αλλά επικαλυπτόμενων δυνατοτήτων. Η επιτυχία τους δεν ήταν τύχη — ήταν συστήματα.

Ασσυρία: Η Στρατιωτικο-Γραφειοκρατική Μηχανή

  • Κεντρικευμένη αυταρχία: Βασιλιάς = στρατηγός, αρχιερέας, ראש judges. Ανάθεση σε turtanu (αρχιστράτηγος), rab šaqê (αρχικυπελάτης/πληροφορίες), επαρχιακούς διοικητές.
  • Εξαγωγή πόρων: Φόροι, λεία, φόροι χράναν τον στρατό. Αποτελεσματική γραφειοκρατία (κουνεϊφόρμια αρχεία) την παρακολουθούσαν.
  • Στρατιωτική καινοτομία: Σίδηρος, πολιορκητικές μηχανές, ιππικό, λογιστική, διδασκαλία τρομοκρατίας (βλέπ. Άρθρο 74372).
  • Υποδομή: Βασιλικοί δρόμοι, ταχυδρομική μεταβίβαση, υδραγωγοί (Σενναχηρίβ Jerwan), υδρικό σύστημα Νινεύης.
  • Ιδεολογία: Βασιλιάς ως πρέσβης του Ασούρ. Κατάκτηση = θελήμα θεού. Αξιώμα παγκόσμιας αυτοκρατορίας.

Βαβυλωνία: Ο Πολιτισμικο-Οικονομικός Δύναμης

  • Οικονομική βάση: Εύφορο αλυβιακό → περίσσευμα σίτου → εμπόριο (ύφασμα, φοίνικες, χειροτεχνήματα) → πλούτος. Έλεγχος πρόσβασης Περσικού Κόλπου.
  • Πολιτισμικό κεφάλαιο: Κληρονομος Σουμέρ/Ακκάδ. Κουνεϊφόρμα πνευματικότητα, αστρονομία (Enuma Anu Enlil), μαθηματικά (βάση-60), νόμος (κληρονομιά Χαμουράμπι), λογοτεχνία (Γκιλγκαμές τυπική έκδοση).
  • Θρησκευτική κεντρικότητα: Κουλτος Μαρδούκ (Εσαγίλα, Ετεμενάνκι zigγουρατ) = μαγνήτης νομιμότητας. Βασιλείς «πέρνανε τα χέρια του Μαρδούκ».
  • Διπλωματία: Ναβοπολάσσαρ & Ναβουχοδονόσορ Β' συμμαχούσαν με Μήδους να καταστρέψουν Ασσυρία. Διαχειρίζονταν Αίγυπτο, Περσία, Ιούδα, Φοινίκια μέσω γάμου, εμπορίου, απειλών.
  • Αστική μεγαλοπρέπεια: Βαβυλών — Πύλη Ίσταρ, Διάδρομος Πομπής, Κρεμαστά Κήποι (λεγέναρια), 90.000+ πληθυσμός. Βιτρίνα πρωτεύουσας.

Κοινά Πλεονεκτήματα

  • Γραμματοειδής γραφειοκρατία: Γραμματεῖς, αρχεία, συμβόλαια, κωδικοί νόμου.
  • Διαχείριση νερού: Κανάλια, φράγματα, δεξαμενές — τρέφαν γεωργία, επέτρεπαν περίσσευμα.
  • Ικανότητα απορρόφησης: Απορρόφησαν Αραμαίους, Χαλδαίους, Αράβες, Εβραίους, Έλληνες. Η Αραμαϊκή γίνεται κοινή γλώσσα (Ασσυρία την υιοθέτησε).
  • Στρατηγική γεωγραφία: Μεσοποταμία = σταυροδρόμι. Έλεγχος της, φορολόγηση του εμπορίου.

Γιατί Πέφτουν

  • Ασσυρία: Αυτοκρατορική υπέρταση, Μηδικο-Βαβυλωνική συμμαχία, εμφύλιος πόλεμος, πρωτεύουσα Νινευή σακκώθηκε (612 π.Χ.).
  • Βαβυλωνία: Περσικός Κύρος Β' εκμεταλλεύτηκε θρησκευτική αποστράτιωση Ναβονίδου, εισήλθε στην Βαβυλών αίμαλλο (539 π.Χ.).

Επιτύχαν εξοικειώνοντας τους μοχλούς της εποχής τους: βία (Ασσυρία), πλούτος/πολιτισμός (Βαβυλωνία), και τη γραφειοκρατική κόλλα που κράζη και τις δύο μαζί.

Copyright Ταξίδια © https://el.ynyoo.com