Ουδέτερες Χώρες στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο: Οι Μη πολεμιστές της Ευρώπης
Διάφορες ευρωπαϊκές χώρες διατήρησαν επίσημη ουδετερότητα καθ' όλο τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, αν και η «ουδετερότητα» συχνά έκρυβε πολύπλοκες συμπάθειες και κρυφής συνεργασίας:
- Ισπανία: Το καθεστώς του Φράγκο ήταν επίσημα μη-πολεμιστής αλλά ιδεολογικά συντονισμένο με τον Άξονα· έστειλε το Μπλε Διαμέρισμα να πολεμήσει την ΕΣΣΔ· παρείχε βολφράμιο στη Γερμανία.
- Πορτογαλία: Το Estado Novo του Σαλάζαρ διατήρησε την παλαιότερη συμμαχία (με το ΗΕ) αλλά παρέμεινε ουδέτερη· επέτρεψε τη χρήση βάσεων Αζόρων από τους Συμμάχους (1943)· εξήγαγε βολφράμιο και στις δύο πλευρές.
- Ελβετία: Οπλισμένη ουδετερότητα· κινητοποίησε 850.000 στρατιώτες· υπηρέτησε ως χρηματοοικονομικό κέντρο, κέντρο πληροφοριών και φιλοξενεί το Ερυθρό Σταυρό· αμφισβητήσιμες συναλλαγές χρυσού με τη Ράιχσμπανκ.
- Σουηδία: Ουδέτερη αλλά έκανε συ Zugeständnisse: επέτρεψε διαβατικότητα γερμανικών στρατευμάτων στη Νορβηγία (1940–43), εξήγαγε σίδηρο ζωτικής σημασίας για τον γερμανικό πολεμικό μηχανισμό· αργότερα βοήθησε τους Συμμάχους (πληροφορίες, εκπαίδευση νορβηγικής αστυνομίας).
- Ιρλανδία (Éire): Στενή νομική ουδετερότητα (Νόμος Έκτακτης Ανάγκης)· αρνήθηκε ναवलικές βάσεις Συμμάχων (Λιμάνια Συνθήκης)· αλλά κρυφώς μοιράζονταν μετεωρολογικά δεδομένα, επέτρεπε υπερπτήσεις συμμαχικών αεροσκαφών (Κοιλάδα Ντοντγάλ), διατηρούσε γερμανικά αλλά όχι συμμαχικά αεροπλοία.
Άλλες: Βατικανό (ουδέτερο κράτος), Τουρκία (ουδέτερη μέχρι Φεβ 1945), Ανδόρρα, Λιχτενστάιν, Σαν Μαρίνο, Μονακό (μικροκράτη).
Η αληθινή ουδετερότητα ήταν σπάνια· οι περισσότερες ισορρόπησαν μεταξύ επιβίωσης, οικονομικής ανάγκης και γεωπολιτικής πίεσης.