Η τροχιά της Κολομβίας διαμόρφωσε από ανεξαρτησία, ιδεολογική βία, πολέμους ναρκωτικών και ιστορική διαδικασία ειρήνης. Τέσσερα γεγονότα ξεχωρίζουν.
Στην Santa Fe de Bogotá, ηγέτες κρεολών προκάλεσαν σύγκρουση με ισπανικές αρχές λόγω βάζου λουλουδιών — υπολογισμένη σπίθα. Η επακόλουθη junta άρχισε εννέαχρονο αγώνα που κορυφώθηκε στη νίκη του Βολίβαρ στο Μπογιακά (7 Αυγούστου 1819), δημιουργώντας τη Μεγάλη Κολομβία.
Η δολοφονία του λαϊκού ηγέτη Χορхе Ελιέсер Γκαϊτάν ξέσπασε μαζική διαταραχή που καταστρέψεις το κέντρο της Μπογotá, σκοτώνοντας χιλιάδες. Ξεκίνησε η La Violencia (1948–1958), τομεακός εμφύλιος πόλεμος με 200.000+ νεκρούς, και σπόρευσε τις γκερρίλα κινήσεις που ακολούθησαν.
Το καρτέλ του Εσκομπάρ βιομηχανοποίησε τη διακίνηση κοκαΐνης, διαφθείροντας θεσμούς, δολοφονώντας υπουργούς, δικαστές και δημοσιογράφους, και βομβαρδίζοντας αστικά στόχους. Ο θάνατός του το 1993 τερμάτισε το καρτέλ αλλά όχι τη δομική συμπλοκή του εμπορίου ναρκωτικών με πολιτική και βία.
Μετά από 52 χρόνια και 260.000+ νεκρούς, η κυβέρνηση και οι FARC-EP υπέγραψαν ολοκληρωτική συμφωνία: αγροτική μεταρρύθμιση, πολιτική συμμετοχή, αποζημιώσεις θυμάτων, αντικατάσταση καλλιεργειών ναρκωτικών και μεταβατική δικαιοσύνη (JEP). Η υλοποίηση παραμένει αμφισβητήσιμη αλλά τερμάτισε την πιο μακράν εξέγερση της ημισφαίριας.
Αυτά τα γεγονότα — απελευθέρωση, αδηλοφονία, εγκληματική κατάσχεση κράτους, και διαπραγματευμένη ειρήνη — ορίζουν τη σύγχρονη Κολομβία.
