Η συνήθης δίκαιοσύνη στη Νιγηρία είναι ένα ζωντανό, κοινοτικό правικό σύστημα με αυτές τις καθοριστικές χαρακτηριστικά:
Προσαρμόζεται σε νέες κοινωνικές πραγματικότητες — οικονομικές αλλαγές, τεχνολογία, εξωτερικές επιρροές — χωρίς επίσημη νομοθετική τροποποίηση. Οι γέροντες ερμηνεύουν τις κανονιστικές αξίες στους τρέχοντες контексты.
Η επίλυση διαφορών είναι συμμετέχουσα. Οι πλευρές, οι οικογένειες, και οι χωριάτικες συνέδριες συμμετέχουν σε διάλογο. Οι αποφάσεις αντικατοπτρίζουν συλλογική σοφία, όχι μόνο την απόφαση ενός δικαστή.
Ο στόχος είναι επαναφορά της αρμονίας, όχι απλώς η ανάθεση ευθύνης ή τιμωρία. Μεσολάβηση, αποζημίωση, και συγγνώμη προτιμούνται έναντι φυλακίσματος.
Η συνήθης δίκαιοσύνη ενσαρκώνει τις κοινές αξίες της κοινότητας — σεβασμό στους γέροντες, υποχρεώσεις συγγένειας, φυλετικούς ρόλους, τελετουργικά περάσματα. Αυτοί οι κανόνες είναι ο νόμος.
Μεταδίδει γλώσσα, τελετουργίες, συστήματα γαιοκτησίας, και προφορική ιστορία σε γενιές, λειτουργώντας ως πολιτιστικό αρχείο.
Ενισχύοντας αμοιβαίες υποχρεώσεις και κοινή ταυτότητα, διατηρεί την αλληλεγγύη της κοινότητας στην απουσία ισχυρών κρατικών θεσμών.
Οι 250+ εθνικές ομάδες της Νιγηρίας έχουν ξεχωριστές συνήθεις νομοθεσίες. Αυτό που ισχύει στην Ιγκβολάντ μπορεί να διαφέρει στη Γιουροβαλάντ ή στα Χαουσά-Φουλάνι εμιράτα. Τα δικαστήρια εφαρμόζουν τη συνήθη δίκαιο της κοινότητας των μερών.
Η συνήθης δίκαιο αναγνωρίζεται από το Σύνταγμα 1999 (Άρθρο 277) και τον Νόμο Αποδείξεων, υπό την προϋπόθεση ότι δεν είναι «αποτοξικό σε φυσική δικαιοσύνη, ισότητα, και καλή συνείδηση» ή ασύμβατη με γραπτό νόμο.
