Ο εμπόδιο της φυσικής ροής ενός ποταμού — είτε από φράγματα, αποστροφές, φράγματα σκαθαριών ή κλιματική ξηρασία — ενεργοποιεί αλυσίδα реакций οικολογικών, υδρολογικών και κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων που χωνεύουν πολύ πέρα από το σημείο αποκλεισμού.
Οι ποταμοί είναι δυναμικά, λογιταδινά οικοσυστήματα. Ο αποκλεισμός κατακερματίζει το biotope, διαταράσσει τη μετανάστευση ψαριών (σαλμός, στουργό, χέλια), αλλάζει τη θερμοκρασία νερού (τα ταμεία στρωματοποιούνται· τα tailwaters τρέχουν αναφυσιολογικά κρύα/ζεστά), μειώνει το διαλυμένο οξυγόνο στα στάσιμα διαστήματα, και στερεί τις κατωρυχίες ρέουσες από θρεπτικά και ιλύ. Η βιοποικιλότητα καρφώνεται· τα εισβάλλοντα είδη συχνά κατακτάζουν τις αλλαγμένες κενές νικές.
Το νερό συσσωρεύεται πίσω από το εμπόδιο, πλημμυρίζοντας λείμνες, υποδομές και γεωργική γη. Η παρατεταμένη υγρότητα προκαλεί υδατοληψία, σκοτώνει καλλιέργειες, προωθεί την εδαφική αλυκίναση (βλέπε κάτω), και βλάπτει θεμέλια και δρόμους.
Στις ξερές περιοχές, οι ποταμοί πλένουν τα άλατα από τη ζώνη ριζών. Ο αποκλεισμός σταματά αυτή την "εξαγωγή αλάτων", προκαλώντας συσσώρευση αλάτων στο έδαφος και το υπόγειο νερό. Η γη γίνεται γεωργικά στερίλη — μια κρυφή ερημοποίηση που παρατηρείται στα λεκάνες Ινδού, Μουράι-Ντάρλινγκ και Κολοράντο.
Τα φράγματα παγιδεύουν 70–99% του ιλύ. Στερούμενο του φορτίου ιλύ, ο ποταμός εκδιάβρωση το δικό του κ letto και τις όχθες (κοιλανσης ρύακος), χαμηλώνει το επίπεδο νερού, αποσυνδέει από τους λείμνες πλημμύρας, και υπορυσσογεί γέφυρες και φράγματα. Τα δέλτα υποχωρούν και συρρικνώνονται (Μισισιπή, Μεκόγκ, Νείλος, Γιάντσε), χάνοντας γη στη θάλασσα και εκθέτοντας εκατομμύρια σε πλημμυρικά σφηνάκια.
Οι ποταμοί είναι αρτηρίες πολιτισμού: ναυσιπλοΐα, αλιεία, τελετή, ταυτότητα. Ο αποκλεισμός σέβει αυτές τις συνδέσεις. Οι αυτόχθονες κοινότητες (π.χ., κατά μήκος Κολομβίας, Μεκόγκ, Σινγκου) χάνουν προγόνιμους τόπους και τροφική αυτονομία. Οι αναψυχικές αξίες (αλεία, κωπηλασία, παρκα ποταμών) εξαφανίζονται.
Μειωμένη αλιεία, χαμένη γεωργία, ζημιές πλημμύρας, κόστος υποχώρησης δέλτα, και ακριβή μετριακά (σκαπάνημα, τεχνητή επαναφόρτιση, αναπαραγωγεία) βαρύνουν τις οικονομίες. Η Παγκόσμια Επιτροπή Φραγμάτων εκτίμησε ότι τα μεγάλα φράγματα έχουν μετατοπίσει 40–80 εκατ. ανθρώπους παγκοσμίως.
Οι σύγχρονες προσεγγίσεις τονίζουν τις περιβαλλοντικές ροές (e-flows) — διαχειριζόμενες εκκενώσεις που μιμούνται φυσικά υδρογράμματα — συστήματα παράκαμψης ιλύ, διέλευση ψαριών, και αφαίρεση φραγμάτων όπου τα κόστη ξεπερνούν τα οφέλη. Οι αποκαταστάσεις Ελγουά (WA) και Κλάμαθ (OR/CA) αποδεικνύουν ότι η οικολογική ανάκαμψη είναι δυνατή.
