Πρώτη Άνοδος στο Έβερεστ: 29 Μαΐου 1953

Τις 11:30 τοπικής ώρας την 29 Μαΐου 1953, ο Νεοζηλανδός Σερ Έντμαντ Χίλερι και ο Νεπαλής Σέρπας Τεντζίν Νόργκαγ γίνονταν οι πρώτοι άνθρωποι που στάθηκαν στην κορυφή του Όρους Έβερεστ (8.848,86 μ / 29.031,7 πόδια).

Η Αποστολή

• Βρετανική Αποστολή 1953 υπό τον Πλήρωμα Τζον Χαντ.
• Ομάδα: 12 αλπινιστές, 35 Σέρπας, 350+ φορητές, 10.000 λίτρες εξοπλισμού.
• Διαδρομή: Νότιος Κολπος (Νεπάλ) — Καταρράκτης Κούμπου, Δυτική Κούμπου, Ράχη Λότσε, Νότιος Κολπος, Βορειοανατολική Ράχη, Σκαλοπάτι Χίλερι, Κορυφή.

Η Τελική Προσπάθεια

• Πρώτη προσπάθεια (Μπορντιγιόν και Έβανς, 26 Μαΐου) επέστρεψαν 100μ πριν την κορυφή (αποτυχία οξυγόνου).
• Χίλερι & Τεντζίν: Αποχώρησαν από Νότιο Κολπο στις 6:30 π.μ. 29 Μαΐου. Ξεπέρασαν το Σκαλοπάτι Χίλερι (12μ βράχοχοι κερκίδα). Κορυφή 11:30 π.μ. Μέναν 15 λεπτά. Φωτογραφίες, σημαίες (ΟΗΕ, ΗΠΑ, Νεπάλ, Ινδία), προσφορές (Τεντζίν: μπισκότα, γλυκά; Χίλερι: σταυρός).
• Κατάβαση: «Το ξεφτίλαμε το γαμωμένο» είπε ο Χίλερι. «Το κάναμε μαζί» απάντησε ο Τεντζίν.

Κληρονομιά

• Το νέα σπάει 2 Ιουνίου (ημέρα στέψης της Βασίλισσας Ελισάβετ Β') — παγκόσμια αίσθηση.
• Χίλερι: Κατατάχθηκε νιθ, αφοσίωση στα Ιμαλάια (σχολεία, νοσοκομεία μέσω Himalayan Trust).
• Τεντζίν: Μετάλλιο Τζορτζ, πρώτος Διευθυντής Ινστιτούτου Αλπινισμού Ιμαλαίων (Νταρτζίλινγκ).
• Η διαδρομή παραμένει πρότυπη (Νότιος Κολπος); ~6.000 κορυφώσεις από τότε (2023).

Η άνοδος του 1953 ολοκλήρωσε 32χρονη αναζήτηση (1921 αναγνώριση). Ήταν νίκη της ομαδικής εργασίας, λογιστικής, επιστήμης ακλιμάτισης και συνεργασίας Σέρπα — όχι μόνο ατομικής ηρωïcότητας.