Ποιος αμερικανικός πρόεδρος υπέγραψε τη Συνθήκη Κανάλιου Παναμά;

Ο Πρόεδρος Τζίμι Κάρτερ υπέγραψε τις Συνθήκες Κανάλιου Παναμά την 7 Σεπτεμβρίου 1977, παράλληλα με τον ηγέτη της Παναμά Γενικό Ομάρ Τορίχος.

Οι Δύο Συνθήκες

1. Συνθήκη Κανάλιου Παναμά – Κατέλυσε τη Ζώνη Κανάλιου· μετέφερε λειτουργία/άμυνα στην Παναμά μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 1999.
2. Συνθήκη για την Μόνιμη Ουδετερότητα και Λειτουργία του Κανάλιου Παναμά – Εγγυάται μόνιμη ουδετερότητα· ΗΠΑ διατηρούν δικαίωμα άμυνας προσβασιμότητας κανάλιου.

Πλαίσιο

• Διαπραγματεύσεις 1974–77 (Ελσουόρθ Μπάνκερ, Σολ Λίνουιτς).
• Γερουσία ψηφίστηκε Μάρτιος–Απρίλιος 1978 (68–32, 68–32) μετά έντονη συζήτηση.
• Εφαρμογή: 20ετής μετάβαση (1979–1999); Panama Canal Authority (ACP) ανέλαβε πλήρη έλεγχο μεσημέρι, 31 Δεκ 1999.
• Κάρτερ το ονόμασε «σημαντικό βήμα προς πιο δίκαιη σχέση». Κριτικοί (Ρέιγκαν, Θέρμοντ) το ονόμασαν στρατηγική παραχώρηση.

Κληρονομιά

Το κανάλι παράγει τώρα ~$3δις/έτος για την Παναμά (ΑΕΠ ~$70δις). Η επέκταση ACP το 2016 (Neopanamax κλείστρες) διπλασίασε την χωρητικότητα. Το αμερικανικό ναυτικό εξακολουθεί να προτεραιώνει τη διάβαση. Οι συνθήκες παραμένουν μελέτη περίπτωσης ειρηνικής αποαποικιοποίησης στρατηγικών περιουσιακών στοιχείων.