Η Συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής: Το ιστορικό ειρηνικό ταξίδι της Βόρειας Ιρλανδίας
Ναι, η Βόρεια Ιρλανδία κατέγραψε ένα ορόσημο ταξίδι. Η Συμφωνία του Βελφάστ (γνωστή συνήθως ως Συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής) υπογράφηκε την 10 Απριλίου 1998 και τέθηκε σε ισχύ την 2 Δεκεμβρίου 1999.
Κύριες Διατάξεις
- Διακυβέρνηση με κοινή εξουσία: Υποχρεωτική συνασπισμός ενώματων και εθνικιστικών κομμάτων (σύστημα d'Hondt).
- Αποκεντρωμένη Βουλή: 90 μέλη (Stormont) με νομοθετική εξουσία σε μεταβιβασμένα θέματα.
- Οργανισμοί Βόρεια-Νότια: Διασυνοριακή συνεργασία με τη Δημοκρατία της Ιρλανδίας.
- Βρετανο-Ιρλανδικό Συμβούλιο: Φόρουμ για ΗΒ, Ιρλανδία, αποκεντρωμένες διοικήσεις, νησιά εξαρτήματα.
- Αποστράτευση: Τα οπλοστάσια των παρασैनικών να βεβαίως απομακρυνθούν.
- Απελευθέρωση δεσμίων: Προωθημένη απελευθέρωση για δεσμούς συνδεδεμένους με διακοπή πυρός.
- Ανθρώπινα Δικαιώματα: Ενσωμάτωση ECHR; νέα Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων Βόρειας Ιρλανδίας.
- Μεταρρύθμιση Αστυνομίας: Η RUC αντικαταστάθηκε από την Υπηρεσία Αστυνομίας Βόρειας Ιρλανδίας (50/50 προσλήψεις Καθολικών/Προτεστάντων).
Κληρονομιά
Τέλησε 30 χρόνια «The Troubles» (~3.500 νεκροί). Η κοινή διακυβέρνηση έχει καταρρεύσει και αναδιεξαχθεί πολλές φορές (τελευταία το 2024). Περιμένει το θεμελιώδες συνταγματικό θεμέλιο για την ειρήνη.