Η Παραγουάη ξεχωρίζει στην Αμερική: μια χώρα όπου μια自来water γλώσσα (Γκουαράνι) απολαμβάνει ισημερινή επίσημη θέση με μια κολονιακή γλώσσα (Ισπανικά) — και μιλιέται από περισσότερους ανθρώπους.
| Γλώσσα | Κατάσταση | Ομιλητές | Τομείς |
|---|---|---|---|
| Γκουαράνι | Επίσημο (Σύνταγμα Άρθρο 140) | ~95% πληθυσμού (≈6,8 εκατ.) | Σπίτι, δρόμοι, αγροτικά, Κοινοβούλιο, ΜΜΕ, λαϊκός πολιτισμός |
| Ισπανικά | Επίσημο | ~85% (≈6,1 εκατ.) | Κυβέρνηση, επιχειρήσεις, εκπαίδευση, επίσημη γραφή, αστική ελίτ |
| Τζοπάρα | Μικτή καθημερινή | Πανταχού παρόν στην καθημερινότητα | Code-switching συνεχή· μη τυποποιημένο |
Οι reductions των Ιησούιτών (1609–1768) τυποποίησαν το γραπτό Γουαράνι. Η μετα-ανεξαρτησία απομόνωση περιορίστηκε την επιβολή Ισπανικών. Οι δικτατορίες του 20ου αιώνα (Στρόεσνερ) παραδοξικά προώθησαν Γουαράνι ως εθνιστικό σύμβολο. Η δημοκρατία το στερεώσε.