Τα ξυλοκοπικά φινκ (Camarhynchus pallidus) βρίσκονται αποκλειστικά στα νησιά Γκαλάπαγος, στον Ειρηνικό ωκεανό, απέναντι στην Ιουαδόρ. Τα ζώα έχουν εξελιχθεί για να επιβιώσουν σε εξειδικευμένα habitats και περιορισμένες τροφές. Το ξυλοκοπικό φινκ οφείλει το όνομά του στα μικρά έντομα και σκωλήκια μέσα στα δέντρα και θάμνους. Η συνήθεια του να τρυπάει κλάδους θυμίζει τον ξυλοκόπο.
Πιο ενδιαφέρον από την ίδια την τροφή είναι η μέθοδος εξαγωγής. Τα ξυλοκοπικά φινκ έχουν εξελιχθεί να χρησιμοποιούν μικρά κλαδιά και ακανθές κάκτους για να βγάζουν σκωλήκια και έντομα από τα νεύρα των θάμνων. Άλλο είδος, το φινκ του κάκτου, δεν χρησιμοποιεί συνήθως εργαλεία, αλλά σε καταivité μαθαίνει τη συμπεριφορά παρατηρώντας ξυλοκοπικά φινκ.
Τα περισσότερα φινκ τρώνε σπόρους με κωνικό ράμφος. Το ράμφος του ξυλοκοπικού φινκ εξελίχτηκε λεπτότερο, ιδανικό για τρύπες και ραγάδες. Το λεπτό ράμφος διευκολύνει την πρόσβαση και χειρισμό εργαλείων. Επισκέπτες, επιστήμονες και παρατηρητές πουλιών μπορούν να παρατηρήσουν τη διαδικασία. Τα ξυλοκοπικά φινκ είναι ένα από τα 13 στενά συγγενή είδη γνωστά ως φινκ Ντάρβιν.
Ο Χάρλς Ντάρβιν ασχολήθηκε με τα φινκ των Γκαλάπαγος. Μικρά, αδιάφορα στην εμφάνιση, με εξαιρετικές διαφορές στον ράμφο. Πρότεινε ότι ο ράμφος άλλαξε ανταποκρινόμενος στην ανάγκη για ποικίλη τροφή σε περιβάλλον με σκασότητα. Μερικά φινκ σπόρων άρχισαν να τρώνε κακτούς, έντομα, αίμα. Η εξειδικευμένη διατροφή του ξυλοκοπικού φινκ οδήγησε σταδιακά στο λεπτό ράμφος. Ήταν καθοριστικά για την θεωρία της εξέλιξης.
Οι βιολόγοι έχουν καταγράψει αποτυχίες υπερ-εξειδικευμένων ειδών σε αλλαζόμενα περιβάλλοντα. Το ξυλοκοπικό φινκ προσαρμόστηκε σε εξειδικευμένη διατροφή, και οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι δεν θα ανταγωνιζόταν με είδη πιο αποδοτικά στην ίδια τροφή. Το νουτατς και το καφέ ξυλοκόπο (βορειοαμερικανικά) έχουν μεγαλύτερα ράμφη και δεν χρειάζονται εργαλεία. Τα μοναδικά χαρακτηριστικά του ξυλοκοπικού φινκ θα μπορούσαν να το κάνουν ευάλωτο αν εισαχθούν αλλοδαπά ανταγωνιστικά είδη.
